Airco van een hybride of elektrische auto: wat is anders?

Het koudemiddel is meestal hetzelfde als bij een benzineauto, maar de compressor, de olie, de accukoeling en de verwarming zijn anders.

Hoe een airco in het algemeen werkt, leest u in hoe werkt een auto-airco. Ook bij een elektrische auto verliest de airco in de loop van de jaren een beetje koudemiddel. Op vier punten vraagt het onderhoud extra aandacht.

Wat voor uw model geldt, zoeken wij op met uw kenteken.

Wilt u weten wat het onderhoud voor uw auto kost? Bel ons met uw kenteken of bekijk onze aircoservice voor elektrische auto’s en hybrides in Rotterdam.

Bij een elektrische auto, een plug-inhybride en veel hybrides zonder stekker drijft een eigen elektromotor op hoogspanning de aircocompressor aan. Bij een auto met alleen een brandstofmotor doet de multiriem dat. De multiriem is de riem die vanaf de krukas onder meer de dynamo en de aircocompressor laat draaien.

Een elektrische auto heeft geen brandstofmotor en dus ook geen multiriem. Een hybride rijdt een deel van de tijd met de brandstofmotor uit. Daarom heeft de compressor bij deze auto’s een eigen elektromotor.

Die elektromotor werkt op de spanning van de tractieaccu, de grote accu die de auto aandrijft. Dat is hoogspanning, ook bij hybrides waar de spanning lager is dan bij een volledig elektrische auto.

De wikkelingen van de elektromotor zitten in de compressor zelf en komen in contact met het koudemiddel en de olie. Een voordeel is dat de airco ook werkt als de auto stilstaat, bijvoorbeeld om de accu te koelen tijdens het laden of om het interieur vooraf te koelen.

Een mild-hybride is een auto met een kleine elektromotor die de brandstofmotor ondersteunt, maar de auto niet zelfstandig aandrijft. Zo’n auto heeft vaak nog een compressor die via de multiriem draait. Dan is het onderhoud van de airco vrijwel hetzelfde als bij een benzineauto.

Een elektrische compressor heeft olie nodig die geen stroom geleidt, en dat is het belangrijkste verschil voor het onderhoud. In de meeste auto-airco’s zit PAG-olie (polyalkyleenglycol). Die smeert de compressor en reist met het koudemiddel door het systeem.

Voor een compressor met een riem is dat prima. Maar standaard PAG-olie isoleert te weinig voor een compressor met een elektromotor op hoogspanning.

Daarom schrijven fabrikanten voor een elektrische compressor een olie voor die elektrisch isoleert. Meestal is dat POE-olie (polyolester). Onderdelenfabrikant Nissens schrijft in zijn Nederlandstalige uitleg over warmtepompen in elektrische auto’s dat PAG-olie niet mag worden gebruikt in een aircocompressor op hoogspanning.

De POE-olie zorgt volgens Nissens voor de isolatie tussen de elektromotor en de massa van de auto. Welke olie voor uw auto geldt, staat in de gegevens van de fabrikant.

Komt er toch standaard PAG-olie in een elektrische compressor, dan kan de isolatie tussen de wikkelingen en de behuizing achteruitgaan. De auto kan dan een isolatiefout in het hoogspanningssysteem melden en kan de compressor beschadigd raken.

Het risico zit vooral in de aircomachine van de garage. Is die net gebruikt voor een auto met PAG-olie, dan kan er olie achterblijven in de slangen.

Bij veel elektrische auto’s en plug-inhybrides koelt het aircosysteem ook de tractieaccu. Een accu werkt het best binnen een bepaald temperatuurgebied.

Volgens de ANWB werkt een accu het efficiëntst bij ongeveer 21 graden Celsius. Bij snelladen en bij warm weer wordt de accu warm. De auto stuurt dan koudemiddel door een warmtewisselaar bij het accupakket om de warmte af te voeren.

Werkt de airco niet goed, dan merkt u dat bij deze auto’s niet alleen aan een warm interieur. De auto kan het laadvermogen bij snelladen verlagen om de accu te beschermen. Het laden duurt dan langer.

Soms geeft de auto een melding over de temperatuur van de accu. Volg dan het advies in het instructieboekje en laat de auto nakijken. Verschijnt er een storingsmelding van de hybride of elektrische aandrijving, lees dan wat die betekent bij storing hybride systeem.

Bij hybrides zonder stekker verschilt het per model. Sommige koelen de accu met lucht uit het interieur via een eigen ventilator. Dan speelt de airco een kleinere rol. Wat uw auto heeft, staat in het instructieboekje of zoeken wij op met uw kenteken.

Veel elektrische auto’s verwarmen het interieur met een warmtepomp die hetzelfde koudemiddelcircuit gebruikt als de airco. Het systeem werkt dan andersom: het haalt warmte uit de omgeving en uit restwarmte van onder meer de aandrijving en brengt die naar binnen. Dat kost minder stroom dan verwarmen met een elektrisch verwarmingselement. Zo blijft er meer actieradius over.

Hoeveel stroom de airco en de verwarming kosten, leest u in hoeveel extra brandstof of bereik kost de airco. Dezelfde warmtepomp regelt bij veel modellen ook de temperatuur van het accupakket.

Een warmtepomp heeft extra elektrisch bediende kleppen die delen van het systeem afsluiten. Volgens Nissens moeten die kleppen voor onderhoud worden aangestuurd met een speciaal signaal via de diagnoseaansluiting (OBD).

Bij veel modellen moet het systeem daarom eerst met diagnoseapparatuur in de servicestand worden gezet voor het leegzuigen en vullen. Dan staan alle kleppen open en komt al het koudemiddel eruit.

Lekt het systeem, dan merkt u dat vaak in de winter: de verwarming wordt minder warm en de actieradius daalt. Waarom een airco bij kou soms helemaal niet aanslaat, leest u in werkt de airco niet bij koud weer?

Sommige warmtepompen werken met R744, dat is koolstofdioxide (CO2) als koudemiddel. Volkswagen gebruikt dat bijvoorbeeld in de warmtepomp van de ID. Polo. Dat systeem werkt met veel hogere drukken en vraagt andere apparatuur dan R134a en R1234yf.

Welk koudemiddel uw auto heeft, staat op een sticker onder de motorkap. Heeft uw auto R744, bel ons dan eerst met uw kenteken. Meer daarover leest u in R134a of R1234yf: welk koudemiddel heeft uw auto?

Kies een garage met monteurs die zijn opgeleid voor hoogspanning en die werken met de olie en de apparatuur die de fabrikant voorschrijft. U mag daarvoor ook bij een onafhankelijke garage terecht. Vraag de garage naar deze vier punten:

1. Opleiding voor hoogspanning. Vraag of de monteurs zijn opgeleid voor werk aan hybride en elektrische auto’s, bijvoorbeeld met een GMTO-certificaat. In Nederland is NEN 9140 de norm voor veilig werken aan elektrische voertuigen. Daarin staat wie welk werk aan het hoogspanningssysteem mag doen.
2. De juiste olie. Vraag welke olie de garage gebruikt. Het goede antwoord is: de olie die de fabrikant voor uw auto voorschrijft.
3. Schone apparatuur. Vraag hoe de garage voorkomt dat er olie van een andere auto in uw systeem komt, bijvoorbeeld met gespoelde slangen of aparte apparatuur.
4. Diagnoseapparatuur. Voor het uitlezen van foutcodes en voor de servicestand van een warmtepomp is diagnoseapparatuur nodig die uw model kent.

Let daarnaast op de F-gassencertificering voor het koudemiddel. Een monteur die met koudemiddel werkt, heeft een certificaat of opleidingsattest nodig. Hoe dat zit, leest u in ons artikel airco bijvullen bij een lek en de regels.

Onze monteurs zijn GMTO-gecertificeerd voor onderhoud en diagnose aan hybride en elektrische auto’s, en wij zijn F-gassengecertificeerd voor R134a en R1234yf. Zo pakken wij het aan:

1. Uitlezen. Wij lezen de foutcodes van het klimaatsysteem uit en meten de druk in het systeem.
2. Veilig werken. Moeten wij aan een onderdeel op hoogspanning werken, zoals de compressor? Dan maken wij de auto eerst spanningsvrij volgens de voorschriften van de fabrikant.
3. Servicestand. Bij een auto met een warmtepomp zetten wij het systeem eerst in de servicestand.
4. Juiste olie. Wij gebruiken de olie die de fabrikant voorschrijft en werken met gespoelde apparatuur. Zo verkleinen wij de kans dat er andere olie in het systeem komt.
5. Eerst uw akkoord. Moet er een onderdeel worden vervangen, zoals een elektrische aircocompressor? Dan krijgt u vooraf een prijsopgave. Wij repareren alleen na uw akkoord.

Wilt u ook de rest van het onderhoud laten doen? Lees meer over hybride onderhoud en reparatie en over onze aircoservice voor alle merken. Bel ons met uw kenteken op 010 479 00 00. Dan hoort u wat wij voor uw auto kunnen doen en wat het kost.

De compressor. Bij een elektrische auto of plug-inhybride draait die op een eigen elektromotor op hoogspanning. Daardoor heeft hij olie nodig die elektrisch isoleert. Bij een benzineauto drijft de multiriem van de motor de compressor aan.

Nee. Niet zonder de juiste opleiding en apparatuur. Voor werk aan onderdelen op hoogspanning moet de auto eerst spanningsvrij worden gemaakt door een monteur die daarvoor is opgeleid, bijvoorbeeld volgens NEN 9140. Onze monteurs zijn GMTO-gecertificeerd voor onderhoud en diagnose aan hybride en elektrische auto’s.

Ja. Plug-inhybrides en veel hybrides zonder stekker hebben een elektrische compressor op hoogspanning. Een mild-hybride heeft vaak nog een compressor met riemaandrijving. Met uw kenteken zoeken wij op wat voor uw auto geldt.

Nee. Meestal niet. De meeste elektrische auto’s hebben R1234yf, net als de meeste nieuwe benzineauto’s. Oudere hybrides hebben vaak nog R134a. Sommige modellen met een warmtepomp gebruiken R744 (CO2). Onze certificering en apparatuur zijn voor R134a en R1234yf. Heeft uw auto R744, bel dan eerst met uw kenteken.

Nee. Bij veel modellen is een warmtepomp standaard, bij andere is het een optie of zit hij er niet in. Dan verwarmt een elektrisch verwarmingselement het interieur. In de specificaties van uw auto of in het instructieboekje ziet u wat uw auto heeft.

Dat komt door de speciale olie, de extra tijd voor het uitlezen en spanningsvrij maken en soms een groter systeem met meer koudemiddel. Bij een warmtepomp komt daar de servicestand bij. U krijgt vooraf een prijsopgave als u belt met uw kenteken.

Nee. Niet per se. Volg het onderhoudsschema van de fabrikant. Koelt de airco minder, laadt de auto trager bij warm weer of wordt de verwarming in de winter minder warm, laat het systeem dan eerder nakijken.

Ja. Bij een elektrische auto vaak wel, en niet alleen aan de koeling. Het snelladen kan trager gaan omdat de accu minder goed wordt gekoeld. Heeft de auto een warmtepomp, dan kan de verwarming in de winter minder warm worden en daalt de actieradius.

• Nissens: Warmtepompsystemen hybride- en elektrische auto’s (technische poster) (opent in een nieuw tabblad)
• ANWB: Elektrische auto in de winter: tips (opent in een nieuw tabblad)
• Innovam: Aanwijsbeleid NEN 9140: wie doet wat? (opent in een nieuw tabblad)
• Volkswagen: Der neue ID. Polo: Wärmepumpe (koudemiddel CO2, R744) (opent in een nieuw tabblad)